Wraz z początkiem 2016 roku nastąpiła nowelizacja kodeksu pracy, a wraz z nią zmiany dotyczące urlopów wychowawczych. Co się zmieniło? Kto skorzysta a kto straci na nowych rozwiązaniach? Zapraszamy do zapoznania się z naszym przewodnikiem po zmianach.

1. Komu przysługuje urlop wychowawczy?

Jak było?
Bezpłatny urlop wychowawczy przysługiwał pracownikom zatrudnionym przez co najmniej 6 miesięcy przed złożeniem wniosku o urlop. Do tego okresu wliczało się wszystkie poprzednie okresy zatrudnienia. Urlop wychowawczy mógł wziąć zarówno ojciec jak i matka dziecka.

Co się zmieniło?
Bezpłatny urlop wychowawczy przysługuje zarówno matce jak i ojcu dziecka. Muszą oni być oboje są pracownikami, posiadającymi co najmniej sześciomiesięczny okres zatrudnienia przed złożeniem wniosku o urlop. Do tego okresu wlicza się również poprzednie okresy pracy.

mama-przytula-dziecko

2. Ile trwa urlop wychowawczy?

Jak było?
Rodzicom przysługiwał 36 miesięczny urlop wychowawczy ale pod warunkiem, że 1 miesiąc spędzi na nim drugi rodzic. W przypadku braku podziału, czas trwania urlopu skraca się do 35 miesięcy.

Co się zmieniło?
W tym przypadku nie dokonano poważnych zmian. Maksymalny czas trwania urlopu to nadal 36 miesięcy, w tym minimum 1 miesiąc przeznaczony jest wyłącznie dla drugiego rodzica. Prawa tego nie można przenieść na drugiego z rodziców lub opiekunów dziecka. W przypadku korzystania z uprawnienia tylko przez jednego z rodziców czas jego trwania skraca się do 35 miesięcy.Istnieją jednak wyjątki:

przeczytaj także:  Cykl miesiączkowy - ile trwa? Kiedy kobieta ma dni płodne?

drugi rodzic dziecka nie żyje;
⇒ drugiemu rodzicowi nie przysługuje władza rodzicielska;
⇒ drugi rodzic dziecka został pozbawiony władzy rodzicielskiej albo ta władza uległa ograniczeniu bądź zawieszeniu
.

3. W ilu częściach można wykorzystać urlop wychowawczy?

Jak było?
Urlop wychowawczy mógł być wykorzystany maksymalnie w 5 częściach, do ukończenia przez dziecko 5 roku życia.

Co się zmieniło?
Urlop wychowawczy można wykorzystać maksymalnie w 5 częściach do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko skończy 6 lat. W przypadku gdy rodzic wykorzystał część urlopu rodzicielskiego w późniejszym terminie niż bezpośrednio po urlopie macierzyńskim, liczba wykorzystanych części urlopu rodzicielskiego obniża liczbę części urlopu wychowawczego możliwych do wykorzystania.

Mama-caluje-dziecko

4. Czy oboje rodziców mogą jednocześnie korzystać z urlopu wychowawczego?

Jak było?
Rodzice bądź opiekunowie mogli jednocześnie korzystać z przysługującego im urlopu, jednak nie dłużej niż przez 4 miesiące.

Co się zmieniło?
Z urlopu wychowawczego mogą jednocześnie korzystać oboje rodziców lub opiekunów dziecka. W takim wypadku łączny wymiar urlopu nie może przekraczać 36 miesięcy.

przeczytaj także:  Cykl miesiączkowy - ile trwa? Kiedy kobieta ma dni płodne?

5. Jak napisać i złożyć wniosek o urlop wychowawczy?

Jak było?
Wniosek o udzielenie całego wymiaru dodatkowego urlopu macierzyńskiego i urlopu wychowawczego należało złożyć nie później niż 14 dni po porodzie.

Jeśli wniosek został złożony bez zachowania terminu, pracodawca udzielał urlopu wychowawczego nie później niż z dniem upływu 21 dni od daty złożenia wniosku.

Co się zmieniło?
Pracownik składa pisemny wniosek o udzielenie mu urlopu. Musi go dostarczyć pracodawcy w terminie, nie krótszym niż, 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z niego.

Wniosek o udzielenie urlopu powinien zawierać:

⇒ datę rozpoczęcia i zakończenia urlopu;
⇒ okres urlopu, który dotychczas został wykorzystany na dziecko;
⇒ liczbę części urlopu wychowawczego, z których dotychczas skorzystano na dane dziecko.

Do wniosku dołącza się pisemne oświadczenie drugiego rodzica bądź opiekuna dziecka, że nie zamierza on korzystać z urlopu we wnioskowanym okresie lub pisemne oświadczenie o okresie, w którym zamierza on korzystać z urlopu, w przypadku gdy się na to zdecyduje.

podpisywanie wniosku o urlop

6. Jak zrezygnować z urlopu wychowawczego?

Jak było?
Najpóźniej 7 dni przed datą rozpoczęcia urlopu pracownik mógł wycofać wniosek o jego udzielenie. Procedura wymagała formy pisemnej. W takim przypadku zgoda pracodawcy na rezygnację nie była wymagana.

Pracownik mógł również przerwać urlop w dowolnym momencie.. Potrzebował do tego zgody pracodawcy, którą otrzymywał po uprzednim jego zawiadomieniu nie później niż na 30 dni przed planowanym powrotem.

przeczytaj także:  Cykl miesiączkowy - ile trwa? Kiedy kobieta ma dni płodne?

Co się zmieniło?
Wniosek można wycofać nie później niż 7 dni przed rozpoczęciem urlopu. Aby zrezygnować pracownik musi złożyć pracodawcy pisemne oświadczenie w tej sprawie.

7. Czy można rozwiązać umowę z pracownikiem przebywającym na urlopie wychowawczym?

Jak było?
Pracodawca mógł rozwiązać z pracownikiem umowę o pracę jeżeli zaszły następujące okoliczności:

⇒ nastąpiło ogłoszenie upadłości lub likwidacja pracodawcy
⇒ zaszły przyczyny, z winy pracownika, uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia
⇒ wystąpiła okoliczność opisana w przepisach o szczególnych zasadach rozwiązywania
z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracownika (w ustawie o zwolnieniach grupowych).

Co się zmieniło?
Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego wniosku o:

⇒ udzielenie urlopu wychowawczego – ochrona do dnia zakończenia tego urlopu
⇒ obniżenie wymiaru czasu pracy – ochrona do dnia powrotu do nieobniżonego czasu pracy, nie może to trwać dłużej niż 12 miesięcy

Rozwiązanie umowy przez pracodawcę jest dopuszczalne tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także gdy zajdą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Mama podnosi swoje dziecko

WAŻNE!
W przypadku spełnienia przez pracownika wymaganych prawem warunków do nabycia urlopu wychowawczego, odmowa udzielenia pracownikowi takiego urlopu jest wykroczeniem przeciwko prawom pracownika, za co grozi kara grzywny.