Dzieci uwielbiają zwierzaki, każde marzy o tym, by jakieś pojawiło się u niego w domu. Tylko to żywa istota, a nie zabawka, więc decyzja o przygarnięciu kota lub psa, albo zakupie gryzonia musi być przemyślana. Nie bójmy się tego, że zwierzę zrobi krzywdę dziecku, albo odwrotnie. Jest wiele zalet posiadania przez dziecko pupila. O nich, a także o tym, jakiego wybrać, przeczytacie poniżej.
★ Zalety posiadania zwierząt domowych przez dzieci
★ Na co zwrócić uwagę wybierając zwierzę dla dziecka?
★ Jakie zwierzę wybrać?
Zalety posiadania zwierząt domowych przez dzieci
To, z czym nam – dorosłym kojarzą się zwierzęta domowe zależy w dużej mierze od tego, jakie sami mamy doświadczenia. Zazwyczaj Ci z nas, którzy kochają zwierzęta, mają je w domach jeszcze zanim pojawi się dziecko. Jednakże zdarza się, że to dopiero one, gdy skończą 4-5 lat, zaczynają dopytywać o zwierzaki. To sprawia, że zaczynamy zastanawiać się, czy to aby na pewno dobry pomysł. Tymczasem posiadanie zwierzaka ma niemalże same zalety. Oto najważniejsze z nich:
- rozwój u dzieci wartościowych cech charakteru, takich jak opiekuńczość, systematyczność i cierpliwość;
- lekcja biologii – kwestia rozmnażania, życia, dorastania, a także choroby, cierpienia i śmierci;
- uświadomienie tego, co to znaczy kochać, być za kogoś odpowiedzialnym i jak ważne jest poświęcanie innym czasu oraz uwagi;
- wpływ na rozwój emocjonalny i społeczny – dzieci uczą się empatii i rozumienia potrzeb innych istot;
- kontakt ze zwierzęciem redukuje stres i napięcie, co jest szczególnie ważne w dzisiejszych czasach;
- nauczenie się szacunku do natury i zrozumienie, że zwierzęta mają własne potrzeby i granice;
- zwiększenie aktywności fizycznej – spacery z psem, zabawy z kotem czy regularny kontakt z pupilem motywują do ruchu.

Na co zwrócić uwagę wybierając zwierzę dla dziecka?
Jeśli już zrozumiemy, jak ważne dla dziecka jest posiadanie zwierzaka, to pojawiają się pytania o to, na co zwrócić uwagę, by dokonać dobrego wyboru. Oto najważniejsze kryteria:
- wiek dziecka – im starsze, tym łatwiej w pełni zaopiekuje się zwierzakiem, np. wyjdzie na spacer z psem, czy sprzątnie klatkę chomikowi. Dzieci poniżej 3. roku życia wymagają stałego nadzoru podczas kontaktu ze zwierzęciem, natomiast od 5-6 lat mogą przejąć część obowiązków;
- gabaryty zwierzęcia – jeśli mieszkamy w niewielkim mieszkaniu, to lepiej jeśli zdecydujemy się na gryzonia, któremu starczy niewielka klatka, a nie na labradora, który jest dużym, ruchliwym psem;
- gdzie mieszka zwierzę – pies czy kot muszą mieć swoje legowisko, nawet jak na miejsce snu zazwyczaj wybierają łóżko w sypialni, gryzonie mogą mieć niewielkie klatki, które mieszczą się na komodzie, za to w przypadku rybek jest to od małej, szklanej kuli, po ogromne akwarium;
- cena – nie ukrywajmy, że zwierzę trzeba kupić, płaci się także za to ze schroniska, rasowe psy i koty to dopiero wysoki koszt. Adopcja ze schroniska wiąże się zazwyczaj z niższymi kosztami początkowymi niż zakup od hodowcy;
- koszty utrzymania – wyposażenie akwarium dla rybek, czy klatki dla gryzoni to dość wysoki koszt, ale jednorazowy. W przypadku kotów i psów trzeba liczyć się ze szczepieniami i innymi usługami weterynaryjnymi. Pokarm również więcej kosztuje. Wiadomo, że rybki jedzą mniej i taniej niż duże psy. Do miesięcznych wydatków należy doliczyć też środki higieniczne, zabawki czy legowiska;
- długość życia – to wbrew pozorom istotne kryterium. Jeśli kupimy kota lub psa, musimy się liczyć z tym, że będzie naszym towarzyszem od kilku do kilkunastu lat – w zależności od rasy i stanu zdrowia. Rybki i małe gryzonie 2-3 lata. Warto więc zastanowić się nad tym, jak dziecko zniesie śmierć pupila, bo będzie to często pierwsza tak bliska strata w jego życiu;
- wymagania opiekuńcze – w zależności od rodzaju zwierzęcia można wyróżnić m.in. to, jak czasochłonna jest opieka nad pupilem, czy istnieje ryzyko, że zrobi krzywdę dziecku, na przykład podrapie, czy jest czyste i nie wydziela nieprzyjemnych zapachów, czy nie trzeba posiąść specjalistycznej wiedzy by się nim zajmować, a także – czy nie uczulają, np. ich sierść. Przed podjęciem decyzji warto wykonać testy alergiczne, szczególnie jeśli w rodzinie występowały już uczulenia;
- temperament zwierzęcia – zwierzęta różnią się charakterem, nawet w obrębie jednej rasy. Dla małego dziecka lepiej sprawdzi się spokojny, cierpliwy pies niż nadpobudliwy szczeniak, który może nieumyślnie potrącić malucha podczas zabawy;
- dostępność opieki weterynaryjnej – w przypadku egzotycznych gatunków może być trudno znaleźć specjalistę, który potrafi leczyć danego pupila. Dotyczy to niektórych gadów czy ptaków, gdzie konsultacja wymaga wizyty w odległej klinice.
Jakie zwierzę wybrać?
To, jakie zwierzę kupimy zależy w dużej mierze od pragnień dziecka i możliwości wynikających z tego, jakie lokum zamieszkujemy, ile mamy pieniędzy i czasu, który poświęcimy pupilowi. Dzieci marzą zazwyczaj o psie, ale może lepiej postawić jednak na świnkę morską? Ona nie potrzebuje tyle uwagi, nie gryzie, da się z nią bawić, a także jest czysta i żyje stosunkowo długo.
Psy dla dzieci
Psy to klasyczny wybór rodzin z dziećmi. Najlepsze rasy dla najmłodszych to golden retriever, labrador, beagle czy pudel. Są cierpliwe, łagodne i dobrze znoszą dziecięce zabawy. Pies uczy odpowiedzialności – wymaga regularnych spacerów, karmienia o stałych porach i stałej uwagi. Trzeba jednak pamiętać, że niektóre rasy mają silny instynkt opiekuńczy lub pasterski, co może prowadzić do nadopiekuńczości wobec dziecka, szczególnie gdy bawi się ono z rówieśnikami.
Koty jako towarzysze
Koty są bardziej niezależne niż psy, co może ułatwić opiekę. Dla rodzin z małymi dziećmi lepiej sprawdzą się spokojne rasy, takie jak ragdoll czy brytyjski krótkowłosy, które tolerują głaskanie i zabawę. Koty uczą dzieci respektowania granic – kiedy pupil ma dość kontaktu, da to wyraźnie do zrozumienia. Należy jednak liczyć się z tym, że nie wszystkie koty lubią towarzystwo dzieci, a niektóre mogą reagować agresją na głośne dźwięki czy nagłe ruchy.
Gryzonie – chomiki, świnki morskie, szynszyle
Gryzonie to doskonały wybór na pierwsze zwierzę. Świnki morskie są szczególnie polecane – są towarzyskie, rzadko gryzą i reagują na obecność opiekuna. Chomiki mogą być bardziej nerwowe i często gryzą, zwłaszcza gdy dziecko nie umie się z nimi obchodzić. Szynszyle wymagają więcej przestrzeni i opieki niż inne gryzonie, ale są również długowieczne (dożywają nawet 15 lat). Wszystkie gryzonie potrzebują regularnego czyszczenia klatki oraz świeżego pokarmu i wody, co może być pierwszym obowiązkiem dziecka.
Rybki akwariowe
Rybki to wybór dla rodzin, które chcą minimalnego zaangażowania czasowego. Nie wymagają spacerów ani zabawy, ale trzeba utrzymywać właściwe parametry wody i regularnie czyścić akwarium. Dzieci mogą obserwować życie podwodnego świata, co rozwija ciekawość poznawczą. Wadą jest brak bezpośredniego kontaktu – rybki nie można pogłaskać ani wziąć na ręce, co dla niektórych maluchów może być rozczarowujące.
Ptaki – papużki faliste, nimfy
Ptaki są towarzyskie i inteligentne, ale wymagają codziennego kontaktu i wypuszczania z klatki. Papużki faliste są stosunkowo łatwe w obsłudze, lubią interakcję z człowiekiem i można je nauczyć prostych sztuczek czy słów. Nimfy są nieco większe, głośniejsze, ale również bardzo przywiązują się do opiekunów. Należy pamiętać, że ptaki mogą być hałaśliwe, szczególnie rano i wieczorem, co nie każdemu będzie odpowiadać.
Żółwie lądowe i wodne
Żółwie to ciekawa opcja dla starszych dzieci, które potrafią zadbać o specyficzne wymagania tych zwierząt. Żółwie lądowe potrzebują odpowiedniej temperatury, oświetlenia UVB i zróżnicowanej diety, natomiast wodne – akwaterrarium z częścią lądową. Ich zaletą jest długowieczność – mogą żyć kilkadziesiąt lat, stając się wieloletnim towarzyszem dorastającego dziecka. Wadą jest brak interakcji – żółw nie przybiegnie na zawołanie ani nie wyrazi radości z obecności opiekuna.
Królik miniaturowy
Króliki są łagodne, można je wychodzić na smyczy i z powodzeniem wychowywać w mieszkaniu. Lubią towarzystwo, dają się głaskać i mogą swobodnie poruszać się po wydzielonej przestrzeni. Wymagają jednak regularnej pielęgnacji – obcinania pazurków, szczotkowania sierści i przestronnej klatki. Króliki są wrażliwe na stres, więc nie sprawdzą się w bardzo hałaśliwym domu. Ich żywienie opiera się głównie na sianie i świeżych warzywach, co wymaga codziennego przygotowywania odpowiednich porcji.
| Zwierzę | Długość życia | Zaangażowanie czasowe | Koszty miesięczne | Polecane dla wieku |
|---|---|---|---|---|
| Pies | 10–15 lat | Wysokie | 150–300 zł | 6+ lat |
| Kot | 12–18 lat | Średnie | 100–200 zł | 5+ lat |
| Świnka morska | 5–7 lat | Niskie | 50–100 zł | 4+ lat |
| Chomik | 2–3 lata | Niskie | 30–60 zł | 6+ lat |
| Królik | 8–12 lat | Średnie | 80–150 zł | 5+ lat |
| Papużka falista | 5–10 lat | Średnie | 40–80 zł | 7+ lat |
| Rybki akwariowe | 2–5 lat | Niskie | 30–70 zł | 3+ lat |
| Żółw lądowy | 20–40 lat | Średnie | 60–120 zł | 8+ lat |
Decyzja o zakupie zwierzęcia powinna być wspólna i przemyślana. Zanim przygarniemy pupila, warto odwiedzić schronisko lub poznajomych z danym gatunkiem, by dziecko mogło zobaczyć, jak wygląda codzienna opieka. Pamiętajmy, że przez pierwsze miesiące to rodzice ponoszą główną odpowiedzialność za zwierzę, a dopiero z czasem dziecko przejmuje część obowiązków. Warto też jasno określić zasady – kto karmi, kto sprząta, kto wychodzi na spacer – by nie było później nieporozumień i rozczarowań.
1 komentarz
Według mnie zwierzak w domu zawsze przynosi same korzyści. Trzeba jednak uważać, bo nie wszystkie dzieci będą umiały się dobrze zająć żywą istotą, więc albo będziemy musieli je do tego porządnie przygotować, albo zrezygnować z zakupu futrzastego przyjaciela. A tak przy okazji, to najlepiej adoptować zwierzęta ze schronisk.