Od kiedy butelka ze smoczkiem? Kiedy odstawić dziecko od piersi?

511

Dla każdej młodej mamy dobro dziecka jest najważniejsze, a jego pierwsze miesiące życia to ciągła nauka tego, jak się nim opiekować i jak rozpoznawać jego potrzeby. Jedną z podstawowych kwestii pozostaje karmienie — moment, gdy dziecko zaczyna przechodzić od piersi na picie z butelki, wymaga świadomej decyzji opartej na obserwacji potrzeb malucha oraz możliwości matki. Kiedy więc następuje ten właściwy czas i jak go rozpoznać?

Jak długo karmienie piersią?

Najbardziej podstawowa zasada mówi, że matka powinna karmić dziecko piersią jak najdłużej się tylko da. Wiadomo jednak, że nie zawsze jest to możliwe z wielu różnych powodów — zarówno medycznych, jak i życiowych. Absolutnym minimum przy karmieniu piersią są trzy pierwsze miesiące życia dziecka. Gdy tylko jest to możliwe, powinno się to dziecku bezwzględnie zapewnić. Karmienie piersią w tych pierwszych miesiącach pozwala maluchowi na nabycie właściwej odporności organizmu dzięki przeciwciałom przekazywanym przez mleko matki.

Kolejne trzy miesiące — a więc do wieku pół roku — stanowią czas, w którym naturalne karmienie znacząco zmniejsza ryzyko infekcji i chorób wieku niemowlęcego lub przynajmniej łagodzi ich przebieg. Pokarm matki zawiera wtedy składniki, których nie są w stanie w pełni odwzorować nawet najlepsze mieszanki dostępne na rynku. W tym okresie dieta matki karmiącej odgrywa szczególnie ważną rolę, bo wpływa bezpośrednio na jakość pokarmu i samopoczucie niemowlęcia.

Do kiedy karmić dziecko piersią?

Wiek sześciu miesięcy to moment, gdy mleko matki nie powinno być już jedynym pokarmem przyjmowanym przez dziecko. Wynika to z tego, że maluch zaczyna mieć większe potrzeby pokarmowe, a jego układ trawienny jest gotowy na przyjęcie nowych pokarmów. Należy wówczas wprowadzać stopniowe urozmaicenia — warzywa, owoce, a następnie kaszki i inne produkty dostosowane do wieku.

Mimo wszystko trzeba pamiętać, że do pierwszego roku życia dziecka mleko pozostaje najważniejszym i najbardziej podstawowym posiłkiem, niezależnie od tego czy będzie to mleko matki, czy zamiennik w postaci odpowiedniej mieszanki mlecznej przeznaczonej dla niemowląt. Wprowadzanie pokarmów stałych nie oznacza rezygnacji z karmienia piersią — te dwa elementy mogą się uzupełniać. Dziecko powyżej roku nie musi już otrzymywać mleka matki, pod warunkiem że ma ono odpowiednią dietę, zapewniającą dostarczanie wszystkich ważnych składników pokarmowych — białka, wapnia, witamin oraz tłuszczów niezbędnych do rozwoju.

Kiedy odstawić dziecko od piersi?

Jak zostało wspomniane, niezbędne minimum to 3 miesiące, najlepiej jednak, gdy dziecko pierwszą butelkę ze smoczkiem dostanie mając około 6 miesięcy. Jeżeli matka z różnych powodów nie jest w stanie karmić piersią albo zaczyna jej pokarmu brakować, wówczas można zacząć przestawiać dziecko na butelkę wcześniej. Czasem zdarza się, że matkom brakuje mleka i nie są w stanie karmić dziecka przez pół roku — wówczas można stosować specjalne specyfiki pobudzające laktację. Zdarzają się również przypadki odwrotne, gdy matka ma za dużo mleka. Wtedy też lekarz może zalecić leki mające zahamować jego wytwarzanie.

Najbardziej optymalny czas powolnego odstawiania dziecka od piersi i przestawienia go na butelkę to wiek powyżej 6 miesięcy. Warto pamiętać, że równie ważne co moment odstawienia jest sposób, w jaki się to robi. Gwałtowne odstawienie może wywołać stres u dziecka, a także problemy zdrowotne u matki — zastój pokarmu, zapalenie gruczołu mlekowego czy bolesne obrzęki. Dlatego proces powinien przebiegać rozłożony w czasie, pozwalając zarówno dziecku, jak i organizmowi matki na adaptację.

Jak przestawić dziecko na butelkę?

Należy to robić powoli i stopniowo. Bardzo ważne jest, by smoczek był dobrze wyprofilowany, a swoim kształtem jak najbardziej przypominał kształt piersi. Mleko powinno z niego płynąć w tym samym tempie, co z piersi — zbyt szybki przepływ może powodować захłystывание się dziecka, zbyt wolny zaś frustrację i niechęć do ssania. Dobrze jest przyzwyczajać dziecko do picia z butelki stopniowo, czyli z czasem zmniejszać ilość karmień piersią i postarać się o to, by dziecko zaczęło spożywać więcej pokarmów z innego źródła.

Najczęściej dzieci niechętnie przystają na zmiany, co objawia się silnymi protestami. Jest to całkiem normalne — dla malucha pierś to nie tylko źródło pokarmu, ale też poczucie bliskości, bezpieczeństwa i komfortu. Ważne jest jednak, żeby zadbać o dietę bogatą w nabiał oraz najważniejsze składniki odżywcze. Dziecko trzeba powoli przyzwyczajać do nowych pokarmów, a gwałtowne zmiany są niewskazane zarówno ze względu na układ trawienny, jak i psychikę malucha.

Pomocne może być wprowadzenie rytuałów związanych z karmieniem z butelki — spokojne miejsce, stała godzina, przytulanie podczas karmienia. Jeżeli to możliwe, pierwsze próby podawania butelki może przeprowadzić inna osoba niż matka, dzięki czemu dziecko nie będzie kojarzyło sytuacji z piersią. Warto również stopniowo zastępować kolejne karmienia — zaczynając od tych w ciągu dnia, a kończąc na wieczornych i nocnych, które dla większości dzieci mają największe znaczenie emocjonalne.