Zapalenie zatok kiedyś uważano za chorobę występującą tylko u dorosłych. To błąd, ponieważ schorzenie to może dosięgnąć nawet kilkumiesięczne dzieci. A maluchy jak wiadomo są trudnymi pacjentami. Dzieci niezbyt dobrze tolerują leki, dlatego dobrym pomysłem może być leczenie u nich dolegliwości związanych z zapaleniem zatok domowymi sposobami. Chcesz dowiedzieć się jak skutecznie wyleczyć chore zatoki u swojej pociechy? Przeczytaj nasz artykuł!
• Jak rozpoznać zapalenie zatok
• Inhalacja przy zapaleniu zatok
• Okład z soli na zatoki
Przyczyny zapalenia zatok u dzieci
Przyczyny występowania tej choroby u maluchów są różnorodne. Mogą mieć charakter miejscowy, ogólnoustrojowy i środowiskowy. Do czynników miejscowych zalicza się odmienności anatomiczne utrudniające prawidłowe oczyszczanie i wentylację zatok — nawet niewielkie odchylenia w budowie przewodów nosowych potrafią skutecznie blokować odpływ wydzieliny.
Czynniki ogólnoustrojowe to alergia, astma oskrzelowa, zaburzenia transportu śluzowo-rzęskowego, choroba refluksowa żołądka i niedobory immunologiczne, które sprzyjają nawracającym infekcjom dróg oddechowych. U części dzieci refluksowy wypływ kwaśnej treści żołądkowej może podrażniać tylną ścianę gardła i pośrednio prowadzić do obrzęku błony śluzowej nosa, co zwiększa podatność na bakteryjne nadkażenia.
Ostatnią grupę przyczyn stanowią czynniki środowiskowe związane z częstym kontaktem z innymi zakażonymi — przede wszystkim poprzez uczęszczanie do tej samej grupy w żłobku czy przedszkolu. Zanieczyszczenia powietrza (dym tytoniowy, smog, chemiczne substancje lotne) dodatkowo osłabiają lokalną odporność błony śluzowej, ułatwiając kolonizację patogenów.
Jak rozpoznać zapalenie zatok
Objawy zapalenia zatok zależą od charakteru infekcji i mogą przybrać zarówno ostrą jak i przewlekłą formę. Ostre zapalenie zatok może objawiać się ropną wydzieliną, zatkaniem i niedrożnością nosa, wysoką gorączką i kaszlem, który utrzymuje się nieprzerwanie przez cały dzień i nasila się w porze nocnej. Charakterystyczna jest także zmiana barwy wydzieliny z przezroczystej na żółtozieloną — wyraźny sygnał obecności bakterii. Bóle głowy i twarzy, typowe dla zapalenia zatok u dorosłych, u dzieci występują rzadko, dlatego młodsi pacjenci mogą być po prostu rozdrażnieni i apatyczni.
Przewlekłe zapalenie zatok ma mniej charakterystyczne objawy niż jego ostry odpowiednik. Do najczęściej opisywanych przez rodziców symptomów należą: ogólne rozdrażnienie, uporczywy kaszel, obecność wydzieliny w nosie i ograniczenie jego drożności, a także obecność niebolesnego porannego obrzęku powiek. Starsze dzieci, które potrafią już same opisać swoje dolegliwości, często skarżą się również na ból ucha, blokadę nosa, ból twarzy czy brak węchu. Utrzymująca się dłużej niż 12 tygodni niedrożność nosa oraz kaszel produktywny stanowią podstawę do diagnostyki przewlekłej postaci choroby.
Inhalacja przy zapaleniu zatok
Inhalacje wspomagają udrożnienie dróg oddechowych dziecka, ułatwiają oddychanie i działają odkażająco, co znacznie skraca czas trwania choroby. Jednym z najszybszych sposobów na poprawę komfortu oddechowego jest pokropienie chusteczki higienicznej olejkiem sosnowym, z tymianku, eukaliptusa lub z kamfory i pozostawienie jej w okolicach łóżeczka dziecka. Wdychane stopniowo substancje lotne pomagają rozrzedzić zalegającą wydzielinę i ułatwiają jej wydmuchiwanie.
Należy jednak w tym wypadku zachować ostrożność. Olejki eteryczne stosowane w dużej dawce mogą być szkodliwe — u małych dzieci istnieje ryzyko podrażnienia dróg oddechowych, a nawet skurczu oskrzeli. Lepiej więc używać niewielkich ilości olejku i upewnić się, że dziecko nie ma alergii na dany składnik. Bezpieczniejszą alternatywą może być inhalacja samą solą fizjologiczną lub z dodatkiem specjalnych preparatów przeznaczonych dla najmłodszych.
Okład z soli na zatoki
Ten sposób znały już nasze babcie. Polega on na podgrzaniu kilku łyżek gruboziarnistej soli bromowo-jodowej na patelni, a następnie zawinięciu jej w płócienną ściereczkę i przyłożeniu do czoła lub okolicy policzków — w miejscach, gdzie znajdują się zatoki szczękowe. Uwalniające się ze ściereczki związki jodu i bromu znacząco przyspieszają proces oczyszczania nosa, a ciepło wspomaga rozluźnienie zalegającej wydzieliny.
Należy uważać, aby nie przyłożyć dziecku do twarzy zbyt ciepłego kompresu! Temperaturę najlepiej sprawdzić przykładając kompres do przedramienia — skóra twarzy dziecka jest o wiele bardziej wrażliwa na oparzenia niż skóra dorosłego. Pamiętaj również o tym, aby dziecko po takim okładzie nie wychodziło przez kilka godzin na chłodne powietrze — nagła zmiana temperatury może zaostrzyć objawy.
Domowe sposoby na zapalenie zatok u dziecka mogą pomóc złagodzić dolegliwości i ułatwić maluchowi oddychanie. Jeśli brzdąc długo skarży się na nieprzyjemne objawy, warto w naszej ocenie zdecydować się na wizytę u specjalisty. W ten sposób unikniesz rozprzestrzeniania się infekcji i powikłań takich jak zapalenie ucha środkowego czy oskrzeli. Znasz inne sprawdzone sposoby na uporczywe schorzenia u dziecka? Daj znać w komentarzu.